تأثیر لئوناردیت بر رفتار جذب و توزیع شکل‌های شیمیایی روی در یک خاک لوم شنی

نویسندگان

1 گروه علوم خاک دانشگاه ارومیه

2 دانشگاه ارومیه

3 گروه علوم خاک دانشکده کشاورزی دانشگاه ارومیه

چکیده

به‌منظور بررسی تأثیر لئوناردیت بر رفتار جذب وتوزیع شکل‌های شیمیایی روی در خاک، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با 3 سطح لئوناردیت (0، 2 و 5 درصد) در 3 تکرار انجام شد بطوریکه تیمارها به‌مدت دو هفته در رطوبت زراعی (FC) و دمای 1±25 درجه سانتی‌گراد در شرایط انکوباسیون قرارداده‌شدند ودر پایان انکوباسیون، همدمای جذب در سری غلظتی 0، 30، 90، 120، 150، 200، 250 و 300 میلی‌گرم بر لیتر روی با محلول زمینه کلسیم کلرید 01/0 مولار، روی قابل جذب گیاه به روش DTPA و شکل‌های مختلف روی به روش عصاره‌گیری دنباله‌ای تسییر تعیین شدند. در بین معادلات جذب، معادله فروندلیچ با بالاترین R2و کمتری SE برازش بهتری به داده-های آزمایشی در مقایسه با معادلات لانگمویر، تمکین و دوبینین- رادوشکویچ داشت و میزان پارامترهای ظرفیت جذب (qmax, B, KF, qD) و شدت جذب (KT, KL , n) با افزودن لئوناردیت کاهش یافت؛ همچنین انرژی جذب (E) محاسبه شده از طریق معادله دوبینین- رادوشکویچ بیان‌کننده جذب فیزیکی روی بود. کاربرد لئوناردیت سبب افزایش شکل تبادلی، کربناتی و متصل به ماده آلی و کاهش شکل اکسیدی و باقیمانده شد. همچنین با افزایش درصد لئوناردیت در خاک، مقدار شاخص تحرّک روی (MF) افزایش یافت که بیانگر افزایش فراهمی روی در خاک است. درنهایت می‌توان نتیجه-گیری کرد که افزودن لئوناردیت به خاک، منجر به تغییرشکل روی از اشکال نامحلول به شکل‌های محلول‌تر و در نتیجه افزایش زیست‌فراهمی روی می‌شود

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effect of Leonardite on Adsorption Behavior and Distribution of Chemical Forms of Zinc in a Sandy Loam Soil

نویسندگان [English]

  • Samira Ravan 1
  • Roghaie Hamzenejhad 3
1 Department of Soil Science, Faculty of Agriculture, Urmia University
3 Department of Soil Science, Faculty of Agriculture, Urmia University
چکیده [English]

In order to study the effect of Leonardite on adsorption behavior and chemical forms of Zn a soil, an experiment was conducted in a completely randomized design (CRD) with three levels of Leonardite (0, 2 and 5%) in three replications. The soil was mixed with 2 and 5% of Leonardite and incubated at 25±1 °C for 2 weeks. After 2 weeks, adsorption experiments carried out with different initial concentration of Zn (0, 30, 90, 120, 150, 200, 250 and 300 mg L-1 Zn) with 0.01 M CaCl2 as a background solution, and Zn-extractable by DTPA method and Zn distribution by Tessier sequential extraction method were determined. Among the adsorption equations, the Froundlich equation (with higher R2 and lower SE) was better fitted to experimental data compared to Langmuier, Temkin and Dubinin-Radushkevich equations, and sorption capacity factors (qmax, B, KF, qD) and sorption energy factors (KT, KL,1/n) decreased with application of leonardite. The sorption energy parameter (E) of Dubinin-Radushkevich isotherm indicated that the Zn adsorption process was physical. The application of Leonardite increased the exchangeable, carbonateand organic matter forms and decreased oxide and residual forms. The MF Values increased with increasing Leonardite levels, demonstrating an increase in the mobility of Zn in the studied soil. It was concluded that addition of the Leonardite in soil lead to transformation of the zinc from insoluble forms into more soluble forms and increased zinc bioavailability.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Adsorption isotherm
  • Leonardite
  • Mobility factor
  • Sequential extraction
  • Zinc