ارزیابی سامانه‌ آبیاری بارانی اراضی تحت کشت سد حسنلو

نویسندگان

1 عضو هیات علمی

2 دانشجوی دکترای گروه مهندسی آب

10.22034/ws.2021.11631

چکیده

بخش کشاورزی بزرگ‌ترین مصرف‌کننده آب در ایران بوده و با محدود شدن منابع آب، نیاز به افزایش کارایی مصرف آن ضروری است. شبکه آبیاری و زهکشی حسنلو به‌عنوان قسمتی از پروژه بزرگ شبکه آبیاری- زهکشی دشت نقده، یکی از بزرگ‌ترین طرح‌های کشور در زمینه توسعه سامانه‌های آبیاری تحت‌فشار است. اراضی شبکه حسنلو بر اساس فشار موجود به سامانه‌های آبیاری بارانی، سطحی و هیدروفلوم مجهز شده است. در این تحقیق از سامانه‌های اطلاعات جغرافیایی به‌عنوان ابزاری جهت جمع‌آوری، مدیریت، پردازش و نمایش اطلاعات مکانی در فاز اول پروژه حسنلو در ارزیابی مدیریت آب این طرح استفاده شد. برای این منظور ابزاری برای محاسبه ضریب یکنواختی و ضریب یکنواختی توزیع در آبیاری بارانی طراحی و برای شبیه‌سازی و ارزیابی یکنواختی تک رایزر یا چند رایزر در سامانه GIS تهیه و الحاق شد. همچنین داده‌برداری میدانی آبدهی آبپاش‌ها و فشار واقعی زمان بهره‌برداری انجام پذیرفت. نتایج نشان داد فشار سر آبپاش‌ها به‌طور مکانی- زمانی از 5/0 تا 9/3 بار متغیر و ضریب یکنواختی پروژه کمتر از 50% بوده که بیانگر مدیریت ضعیف آبیاری بارانی در این پروژه بوده و همچنین در بین بهره‌برداران از رضایت نسبی حداقلی برخوردار است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Evaluating Sprinkler Irrigation System of Hasanlo Dam Irrigation network

نویسندگان [English]

  • Behzad Hessari 1
  • Maryam Mohammadpour 2
2 PhD student of Water engineering department
چکیده [English]

Agricultural sector is the greatest user of water in Iran, and increase of the consumption efficiency is necessary by considering the limited water resources in the recent years. Hasanlu irrigation and drainage networks as a part of a larger project of Naghadeh plan is one of the country's largest projects in the field of development of pressurized irrigation systems. Hasanlu network supplies water to the systems of sprinklers, surface gravity irrigation, and hydroflums based on the available pressure head at the relevant sites. In this research, geographic information systems were used as a framework for storing, management, processing, analyzing and visualization of spatial information of Hasanlo project phase 1 to evaluate water management of this plan. For this purpose, the coefficient of uniformity and distribution uniformity in sprinkler irrigation calculation toolbox developed and added to GIS as an extension, to simulate and evaluate the single or multi riser uniformity tests. Also, the risers discharge and application pressure were recorded at the site during the operation of the project. Results indicated that the pressure of risers varied from 0.5 to 3.9 bar and average Christiansen’s coefficient of uniformity (CU) was under 50% that indicated poor water management in the farm level. Also the satisfaction of stakeholders was in medium level.

کلیدواژه‌ها [English]

  • ArcGIS
  • Distribution Coefficient
  • Fixed Sprinkler Irrigation
  • Model Builder
  • Uniformity coefficient