دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 19 پاییز و زمستان 2010 01 21 Determination of Time Distributed Regression Model for Intense Rainfalls of Tabriz تعیین مدل رگرسیونی توزیع زمانی بارش‌های شدید تبریز 1 11 1473 FA فریبرز احمدزاده دانشگاه تبریز احمد فاخری‌فرد دانشگاه تبریز یعقوب دین‌پژوه دانشگاه تبریز داود فرسادی‌زاده دانشگاه تبریز علی حسین‌زاده دلیر دانشگاه تبریز Journal Article 2014 06 14 The design storm is one of the main elements in flood estimation, as the choice of a design storm is an essential step in the many commonly used methods for estimation of design floods. Regarding to the existence of temporal variations in heavy storms, recognition of the storm temporal pattern is an important aspect.  Application of storm temporal pattern in watershed hydrological modeling is a great necessity, as the main input, to gain more accurate results. In this research the dimensionless mass curves of intense storms of Tabriz station were extracted for different duration and average dimensionless mass curve were obtained using Pilgrim mean method. The mathematical model of each mass curve a general regression model for the average one as the temporal pattern of Tabriz  storms were developed. The comparison of observed storms and those resulted from general regression model (temporal pattern model) indicated the closeness of them which confirmed the model goodness of fit. رگبار طرح یکی از عوامل اصلی در تخمین دبی سیلاب می باشد به­طوری که انتخاب رگبار طرح قدم اساسی در تخمین سیلاب­های طراحی در بیشتر روش­های رایج است. نظر به وجود تغییرات زمانی شدت در رگبارهای سنگین، شناسایی الگوی زمانی رگبار مهمترین گام به شمار می­آید. کاربرد الگوی زمانی رگبار در مدل­سازی هیدرولوژیکی حوضه­ها به عنوان ورودی اصلی جهت اخذ نتایج دقیق بسیار ضروری است. در این تحقیق منحنی­های جرم بی­بعد رگبارهای تبریز برای زمان­های تداوم مختلف استخراج شده و منحنی جرم بی بعد متوسط با استفاده از روش میانگین پیلگریم بدست آمد. مدل ریاضی هر کدام از منحنی­های جرم بعلاوه یک مدل کلی رگرسیونی برای منحنی جرم متوسط به­عنوان الگوی زمانی رگبارهای تبریز ایجاد شدند. مقایسه رگبارهای مشاهداتی و رگبارهای حاصل از مدل کلی رگرسیونی (مدل توزیع زمانی)، نزدیکی آنها را به هم نشان داد که برازش خوب مدل را تایید می کند. بارش طرح توزیع زمانی زمان تداوم سیلاب طرح منحنی جرم https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_1473_fb152b893f05fe8b476221839c09a048.pdf
دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 19 پاییز و زمستان 2010 01 21 Effects of Municipal Compost on Germination and Growth of Tomato Seedlings تأثیر کمپوست تولید شده از زباله شهری مشهد بر سبز شدن و رشد گیاهچه‌های گوجه‌فرنگی 11 21 1474 FA محمدرضا اصغری‌پور دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل مجید رفیعی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیروان Journal Article 2014 06 14 Compost has been identified as an alternative chemical fertilizer to increase soil fertility and crop production. In this study the capacity of the compost produced from urban wastes to enhance seedling emergence grown in potting soil was investigated. Four treatments were compared based on the addition of increasing quantities of compost to soil (1:2.5, 1:5, 1:7.5, 1:10 compost to soil ratio, v/v). Physical and chemical analyses of the different mixtures were made. Plant growth, biomass production, macronutrients, micronutrients, and heavy metal contents of plant and soil were determined. The addition of compost increased pH, electrical conductivity (EC) of substrates, and macronutrients (N, P, K, Ca, Mg), micronutrients )Fe, Cu, Mn, Zn, B) and heavy metal (Pb, Ni, Cd, Cr, Co) of plants and substrates. The highest germination, growth rate, shoots and roots dry weights were obtained with the medium prepared by mixing rate of 1:5 compost and soil. The mixture with 1:2.5 rate had the lowest germination and growth of tomato seedling. Both toxic constituents and nutrient imbalances may be responsible for the growth-inhibiting effects of the municipal compost in the treatment. The addition of compost to growth media increased plant nutrient and heavy metal contents of plants. Excess adding of municipal compost to agricultural soil may lead to deleterious effects on crops. کمپوست تولید شده از زباله به عنوان یک منبع جایگزین کودهای شمیایی برای افزایش حاصل­خیزی خاک و تولید محصول شناخته شده است. در این مطالعه قابلیت کمپوست تولید شده از زباله شهری برای بهبود جوانه­زنی و رشد گیاهچه­های رشد یافته در خاک گلدان بررسی شد. چهار تیمار بر اساس نسبت­های اختلاط کمپوست تولیدشده از زباله شهری با خاک در نسبت­های 1 به 5/2, 1 به 5, 1 به 5/7 و 1 به 10 در این آزمایش با شاهد (خاک باغی) مقایسه شد. تجزیه­های فیزیکی و شیمیایی مخلوط­های مختلف انجام گرفت. رشد گیاه, تولید بیوماس و مقدار عناصر پر مصرف (N, P, K, Ca, Mg)، عناصر کم مصرف (Fe, Cu, Mn, Zn, B) و فلزات سنگین (Pb, Ni, Cd, Cr, Co) در گیاه و خاک تعیین شد. حضور کمپوست pH، هدایت الکتریکی، جرم حجمی محیط رشد، مقدار عناصر کم­مصرف و پرمصرف و فلزات سنگین در گیاه و خاک را افزایش داد. اما غالب این پارامترها تحت تأثیر مقدار کمپوست در محیط رشد قرار نگرفتند. بیشترین میزان جوانه­زنی, رشد گیاهچه و وزن خشک ریشه و ساقه در نسبت اختلاط کمپوست و خاک 1 به 5 مشاهده شد. اما نسبت اختلاط 1 به 5/2 کمپوست و خاک کمترین میزان جوانه زنی و رشد گیاهچه­های گوجه­فرنگی در میان تیمارها دارا بود. ترکیبات سمی و عدم توازن در عناصر غذایی می­توانند مسئول اثرات بازدارندگی کمپوست بر گیاهچه­ها باشند. افزودن کمپوست به محیط رشد مقدار عناصر غذایی و فلزات سنگین در گیاه را افزایش داد. کاربرد مقادیر زیاد کمپوست تولید شده از زباله ممکن است اثرات زیانباری را بر محصولات داشته باشد. شاخص جوانه‌زنی کمپوست زباله کیفیت کمپوست گوجه‌فرنگی https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_1474_27741a2514e113333af8a2f078ba607e.pdf
دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 19 پاییز و زمستان 2010 01 21 Effects of Water Level and Flow Discharge Fluctuations on Suspended Sediment Load Using Artificial Neural Networks (Case study: Ahar Chay River) تاثیر نوسانات سطح آب و دبی جریان بر میزان بار معلق با استفاده از شبکه‌های عصبی مصنوعی (مطالعه موردی : رودخانه اهر چای) 23 33 1475 FA علی حسین‌زاده دلیر دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز داود فرسادی‌زاده دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز محمدعلی قربانی دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز Journal Article 2014 06 14 Evaluation of suspended sediments and parameters affecting them is of great importance in river engineering. In this research the effects of water level and flow discharge fluctuations on suspended sediment load were studied using Artificial neural networks (ANNs). Ahar chay river basin, located in north of Iran, with area totaling about 2400 km<sup>2</sup> as a sub-basin of Aras river was chosen. Data from Tazeh-Kand, Orang, Casein, Oshdologh and Bermice (upstream of Sattarkhan dam) stations were employed in ANNs method and the suspended sediment were predicted. The results showed that, suspended load forecasted by water level data had low accuracy than that forecasted by the flow discharge. The maximum and minimum coefficients of correlation  for water level data were 0.69 and 0.08 in Orang and Oshdologh stations, respectively. The corresponding values for flow discharge  were 0.84 in Oshdologh and 0.7 in Bermice. The main reason for the low coefficient of fittness in some stations probably were due to shortage of data, lack of temporal sequence and inaccuracy of water level fluctuations compared to the flow measurements. It appeared that, in this basin, in moving from high to low land  with increasing discharge and sediment rates, the results of ANN became more reliable. Water level fluctuations did not show this trend.  بررسی رسوبات معلق در رودخانه­ها و عوامل موثر بر آن یکی از مسائل مهم در مباحث مهندسی رودخانه است. در این تحقیق تاثیر متقابل نوسانات سطح آب و دبی جریان بر میزان بار معلق با استفاده از شبکه­های عصبی بررسی شد. بدین منظورحوضه آبریز اهر چای با مساحتی بالغ بر2400 کیلومتر مربع از زیر حوضه­های آبریز ارس انتخاب گردید. اطلاعات و داده­های ایستگاه­های تازه کند، اورنگ، کاسین، اشدلق و برمیس در بالادست سد ستارخان مورد بررسی قرار گرفت. نتیجه بررسی­ها نشان داد که داده­های سطح آب نسبت به دبی جریان از دقت کمتری در پیش­بینی بار معلق برخوردار می­باشد. حداکثر ضریب همبستگی صحت­سنجی برای داده­های سطح آب 69/0 در ایستگاه اورنگ و کمترین آن 08/0 در ایستگاه اشدلق و برای داده­های دبی حداکثر  مقدار این ضریب 84/0 در ایستگاه اشدلق و حداقل آن 7/0 در ایستگاه برمیس حاصل شد. دلیل عمده پایین بودن ضریب همبستگی برازش در برخی از ایستگاه­ها را می­توان کم بودن تعداد داده­ها، عدم دقت اندازه­گیری سطح آب در مقایسه با دبی جریان، فقدان توالی زمانی در داده­ها بیان نمود. درسطح حوضه نیز روند کلی نتایج بدین صورت است که از بالادست به پائین دست با افزایش میزان دبی جریان و رسوب، نتایج شبکه عصبی از کیفیت بهتری درپیش­بینی میزان بار معلق برخوردار بود در حالی که نوسانات سطح آب چنین روندی را نشان نداد.  اهر چای بار معلق دبی جریان شبکه‌های عصبی مصنوعی نوسانات سطح آب https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_1475_fa4b2eda07e8fecefb1e423ce74de94f.pdf
دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 19 پاییز و زمستان 2010 01 21 Effects of Municipal Waste Compost and Vermicompost on Growth and Nutrients Uptake of Corn اثرات کمپوست زباله شهری و ورمی‌کمپوست بر رشد و جذب عناصر غذایی در گیاه ذرت 35 43 1476 FA شهرزاد یقطین پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران محمد معز اردلان پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران مهدی شرفا پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران حسینعلی علیخانی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران Journal Article 2014 06 14 Vermicompost as soil amendment  is known for its large surface area and high nutrients holding capacity. A greenhouse trial was conducted to compare the municipal solid waste vermicompost and compost as potting media for the growth of corns. The mixing proportion of compost and vermicompost with soil were 0%, 1%, 3% and 5% of pot weights. Six corn seeds were planted in each pot and moisture contents of the pots were controlled close to filed capacity (FC). Plants were harvested at 60th day after planting. The results showed that all potted mixtures produced significantly higher biomass than the control (only soil). There was a positive significant relationship between the amount of compost and vermicompost added to the soil and the uptake of nutrients by corn. The optimum mixing proportion for vermicompost was 3% and for  compost was 5% of pot weight. The results showed that the adding of 5% compost and 3% vermicompost to the soil, respectively, led to 178.82% and 178.42% increase in shoot dry weight and 49. 54% and 51.63% in root dry weight as compared to the control, respectively.  امروزه ورمی کمپوست به عنوان اصلاح کننده خاک با سطح ویژه زیاد و قابلیت بالای نگهداری عناصر غذایی شناخته شده است. به منظور بررسی کارآیی کود ورمی­کمپوست تولید شده از زباله­های شهری در افزایش رشد و عملکرد گیاه ذرت و مقایسه آن با کمپوست زباله شهری آزمایشی گلدانی انجام شد. ورمی­کمپوست و کمپوست زباله شهری به میزان 1%، 3% و 5% با وزن خاک مخلوط شده و در گلدانهای 3 کیلویی ریخته شدند. در هر گلدان شش بذر ذرت کشت شدند و مقدار رطوبت گلدان­ها تا نزدیکی رطوبت ظرفیت مزرعه­ای کنترل شدند. گیاهان در روز ششم بعد از کشت برداشت شدند. در زمان برداشت گیاهان، وزن خشک اندام هوایی و ریشه و نیز غلظت عناصر غذایی در آنها اندازه گیری شد. نتایج آزمایشات نشان داد که کمپوست و ورمی­کمپوست تاثیر مثبتی بر رشد و عملکرد ذرت و جذب عناصر غذایی داشته و با مقادیر مصرف 3% ورمی­کمپوست و 5% کمپوست بیشترین عملکرد ماده خشک ریشه و اندام هوایی و جذب عناصر غذایی حاصل گردید. با مصرف مقادیر مذکور از کمپوست و ورمی­کمپوست، وزن خشک اندام هوایی بترتیب به میزان 82/178% و 42/178% و وزن خشک ریشه نیز به ترتیب به میزان 45/49% و 63/51% در مقایسه با شاهد افزایش یافت.    ذرت عناصر غذایی کمپوست محیط کشت گلدانی ورمی‌کمپوست https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_1476_13ad21920fafa0bb1471755b17617b4c.pdf
دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 19 پاییز و زمستان 2010 01 21 Artificial Neural Networks Potential in Multi-Station Modeling of Suspended Load in Comparsion with Sediment Rating Curve Method قابلیت شبکه‌های عصبی مصنوعی جهت مدل‌سازی چند ایستگاهه بار معلق در مقایسه با روش منحنی سنجه رسوب 45 55 1477 FA محمدتقی اعلمی دانشکده عمران، دانشگاه تبریز وحید نورانی دانشکده عمران، دانشگاه تبریز حمید نظم آرا دانشکده عمران، دانشگاه تبریز Journal Article 2014 06 14 Sediments transported by river may cause damages to cultivated land and hydraulic structures. Accurate estimation of sediment load for hydraulic structures (e.g. dam) can prevent extra costs. Because of the existence of many rivers, our country, Iran, has high potential for dam construction. On the other hand, flood disaster causes huge damage every year. The main reason for magnifying the effects of this disaster can be related to the reduction of  water conveyance capacity of the rivers because of sediment deposition. Therefore, the correct estimation of the transported sediment will be highly important. Prediction of the suspended sediment load can be accomplished by the Artificial Neural Networks (ANNs). In this study, ANNs are used to estimate suspended sediment load in Akhola station, located on the AjichayRiver in East Azarbaijan, Iran. The available data for this station were daily discharge and sediment load The ANN sensivity for these parameters was examined in the modeling. In order to evaluate the effect of the upstream stations load, the data of Markid and Vanyar stations were also used to train the network, which led to more accurate result. The classic rating curve method was also used to estimate the sediment load at this station. To optimize the coefficients of the rating curve, the genetic algorithm was employed, its result of caerse did not show superiority on the classic optimization method. Regarding these results, multi-station estimation using ANNs has better efficiency. رسوبات حمل شده توسط رودخانه می‌تواند باعث بوجود آمدن خساراتی به اراضی کشاورزی و تأسیسات آبی گردد. برآورد صحیح بار رسوب در تأسیسات آبی مانند سدها باعث جلوگیری از صرف هزینه‌های اضافی خواهد شد. کشور ما ایران با دارا بودن رودخانه‌های متعدد، پتانسیل بالایی جهت ایجاد سد دارد. یکی از دلایل آن کاهش یافتن ظرفیت انتقال آب توسط مقطع رودخانه به دلیل انباشتگی رسوبات می‌باشد. لذا بررسی پدیده رسوب و برآورد رسوب حمل شده توسط رودخانه اهمیت خاصی دارد. در این راستا تخمین بار معلق رسوب، توجه مدل‌ساز‌های شبکه‌های عصبی مصنوعی را به خود معطوف کرده است. در این تحقیق از شبکه­های عصبی مصنوعی برای برآورد رسوب ایستگاه آخولا واقع بر روی رودخانه آجی­چای  در استان آذربایجان شرقی استفاده شد. اطلاعات این ایستگاه شامل دبی و رسوب روزانه می باشد. در مراحل مختلف برآورد اثر ترکیبی عوامل مختلف دبی آب و دبی رسوب در کارایی شبکه، مورد بررسی قرار گرفت.  به منظور بررسی تاثیر رسوب و دبی  ایستگاه های بالادست، علاوه بر داده‌های ایستگاه آخولا از داده‌های ایستگاه‌های ونیار و مرکید نیز برای آموزش شبکة عصبی بکار رفت که بهترین نتیجه را در پی داشت. از روش کلاسیک منحنی سنجه نیز برای برآورد رسوب این ایستگاه استفاده گردید. برای بهینه‌سازی ضرایب رگرسیونی منحنی سنجه از الگوریتم ژنتیک استفاده شد و البته  نتایج بهتری نسبت به روش کلاسیک نداد. با توجه به نتایج بدست آمده تخمین با رسوب در چند ایستگاه با استفاده از شبکه‌های عصبی، کارآیی بهتری داشت. الگوریتم پس‌انتشار خطا بار معلق رسوب تخمین چند ایستگاهه شبکه‌های عصبی مصنوعی https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_1477_7b4f69bd26aa9cfdff03ff123b48e815.pdf
دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 19 پاییز و زمستان 2010 01 21 Coeficients of Kostiakov, Modified Kostiakov and Philip Infiltration Models on the Basis of Soil Bulk Density and Initial Water Content ضرایب مدل‌های نفوذ فیلیپ، کاستیاکف و کاستیاکف اصلاح شده بر مبنای جرم مخصوص ظاهری و رطوبت اولیه خاک 57 69 1478 FA محمدرضا نیشابوری دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز احمد فاخری‌فرد دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز داود فرسادی‌زاده دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز نسرین صادقیان دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز جعفر خیری دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز Journal Article 2014 06 14 Determining of the coefficients in infiltration models often is accomplished by fitting experimental data (cumulative infiltration and time) to the models; the two important soil parameters, soil  bulk density (<em>D<sub>b</sub></em>), and Initial water content (<em>W<sub>0</sub>)</em> are overlooked. In the current study it was aimed to find out to what extent the coefficients in Kostiakov, modified Kostiakov and Philip infiltration models would depond on <em>D<sub>b</sub></em> and <em>W<sub>0 </sub></em>and by entering those two variables into the models how much the predicting accuracy may be improved. For this purpose soil columns using PVC tubes with 23 cm in diameter and 80 cm length were prepared with four <em>D<sub>b</sub></em> ranging from 1.11 to 1.42 gcm<sup>-3</sup> and three <em>W<sub>0</sub></em> of 0.106, 0.131 and 0.147 gg<sup>-1</sup>. Infiltration tests were run with each combination of <em>D<sub>b</sub></em> and <em>W<sub>0 </sub></em> with two replicates, and the cumulative infiltratoion (<em>I</em>) were recorded at various times (<em>t</em>). Constant presure head of 2.1 cm water was maintained on the soil surfuce during all tests until approaching steady infiltration rate when tests were terminated. At the first step of data analysis, <em>I</em> and tdata were fitted to Kostiakov, modified Kostiakov and Philip models and their coefficients were computed. Then, the coefficients were regressed against <em>D<sub>b</sub></em> and <em>W<sub>0 </sub></em>and the regression equations were constructed. An the second step by applying those equations, the coefficients in the models were substitueted in terms of <em>D<sub>b</sub></em> and <em>W<sub>0 </sub></em>and cumulative infiltration, (<em>I<sub>p</sub></em>) were predicted by using three variables of <em>t</em>, <em>D<sub>b</sub></em> and <em>W<sub>0</sub></em>. Comparing the corresponding set of <em>I</em> and <em>I<sub>p</sub></em> through computing linear correlation coefficient (<em>R</em>) and root mean square deviation (<em>RMSD</em>) was the final step of data analysis. Results indicated that the dependence of the coefficients of these models on <em>D<sub>b</sub></em> was quite greater than on <em>W<sub>0</sub></em>. Entering <em>D<sub>b</sub></em> and <em>W<sub>0</sub></em> into the models inspite of making them relatively complicated, resulted in better prediction of cumulative infiltration at most combinations of <em>D<sub>b</sub></em> and <em>W<sub>0</sub></em>. In this respect Kostiakov model with <em>D<sub>b</sub></em> and <em>W<sub>0</sub></em> entered to it, produced more accurate prediction comparing to Philip and modified Kostiakov models.  ضرایب مدل­های نفوذ اغلب از طریق برازش داده‌های تجربی بصورت نفوذ تجمعی و زمان نفوذ تعیین می‌گرددو توجهی به دو پارامتر مهم در نفوذ یعنی جرم مخصوص ظاهری(<em>D<sub>b</sub></em>) و مقدار رطوبت اولیه (<em>W<sub>0</sub></em>) نمی‌شود. در یک زمان مشخص مقدار نفوذ تجمعی نه تنها به زمان بلکه به دو ویژگی یاد شده نیز بستگی دارد. هدف از این تحقیق ارزیابی میزان وابستگی ضرایب مدل‌های نفوذ، فیلیپ، کاستیاکف و کاستیاکوف اصلاح شده به <em>D<sub>b</sub></em> و <em>W<sub>0</sub></em> و نیز ارزیابی دقت تخمین نفوذ تجمعی سه مدل با وارد کردن دو متغیرمذکور در آنها است. برای این منظور ستونهای خاک به قطر23 و طول 80 سانتی­‌متر با جرم مخصوص ظاهری بین 11/1 تا 42/1 گرم بر سانتی‌متر مکعب و با  سه رطوبت وزنی اولیه 6/10، 1/13 و 7/14 درصد در آزمایشگاه تهیه شدند. در مرحله اول داده‌های نفوذ تجمعی و زمان به مدل‌های فیلیپ, کاستیاکف و کاستیاکف اصلاح شده برازش وضرایب هر مدل مشخص گردید.سپس ضرایب حاصله بعنوان متغیر وابسته و <em>D<sub>b</sub></em> و<em> W<sub>0</sub></em> بعنوان متغیر مستقل منظور و رابطه رگراسیونی هر ضریب با دو متغیر یاد شده تعیین شد. در مرحله بعدی با جایگذاری ضرایب برحسب <em>W<sub>0</sub></em> و <em>D<sub>b</sub></em> ، مدل‌های تخمین نفوذ تجمعی <em>(I<sub>P</sub>)</em> بعنوان تابعی از آن دو متغیرو زمان بدست آمدند. جهت ارزیابی اعتبار هر مدل مقادیر<em>I<sub>P</sub></em> محاسبه شده با مقادیر نظیر <em>I</em> (اندازه‌گیری شده) از طریق ضریب تبیین <em>(R<sup>2</sup>)</em> و جذر میانگین مربع انحراف<em>(RMSD)</em> مقایسه شدند. نتایج نشان داد که در هر سه مدل وابستگی ضرایب به تغییرات <em>D<sub>b</sub></em> به مراتب بیشتر از تبعیت آنهااز <em>W<sub>0</sub></em> بود. قرار دادن ضرایب در مدلها برحسب <em>D<sub>b</sub></em> و <em>W<sub>0</sub></em>علی‌رغم ایجاد پیچیدگی در ظاهر مدلها باعث افزایش دقت تخمینی آنها برای نفوذ تجمعی شد. در این راستا مدل کاستیاکف دارای بالاترین <em>R<sup>2</sup></em> و کمترین <em>RMSD</em> گردید و دقیقتر از دو مدل فیلیپ و کوستیاکوف اصلاح شده توانست در ترکیب مختلفی از <em>D<sub>b</sub></em> و <em>W<sub>0</sub></em>نفوذ تجمعی را برآورد کند.       جرم مخصوص ظاهری رطوبت اولیه مدل‌های نفوذ نفوذ تجمعی https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_1478_cf6b7ad5e252e9f4c8fa10a511d2ad6e.pdf
دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 19 پاییز و زمستان 2010 01 21 Analysis of Isochronal Areas Over a Watershed Using Diffusive Wave Model Based on Rainfall Intensity Variation (Study Area : Kamanaj Olia Watershed-Tabriz) تحلیل سطوح ایزوکرونال یک حوضه با کاربرد مدل موج پخشیدگی بر مبنای تغییرات شدت بارش (منطقه مورد مطالعه: حوضه کمانج علیا- تبریز) 71 84 1479 FA صابره دربندی دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز احمد فاخری فرد دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز علی حسین زاده دلیر دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز سیدعلی اشرف صدرالدینی دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز داود فرسادی‌زاده دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز Journal Article 2014 06 14 The aim of this research is the application of two dimensional Saint-Venant equations for determenation of isochronal areas over the Kamanaj Olia watershed, a sub-watershed of Ajichay, located in East Azarbaijan Province, Iran.  For this purpose watershed area was divided into 250×250 meters cells using GIS, then digital elevation model was prepared. Kostiokov infiltration model , as the best fitted model to measured infiltration data was selected for expressing infiltration component in Saint-Venant equations. Saint-Venant equations were solved using explicit method of  finite difference numerical technique. Flow trajectory was calculated cell to cell to reach the outlet. Considering the momentary infiltration, the cell to cell flow rate was simulated using diffusive model for the purpose of spatial and temporal analysis.The equilibrium time for each cell was calculated to achieve the drivation isochronal maps for any rainfall event. Based on these maps the relation of concentration time with rainfall intensity as well as that of drainage area with rainfall intensity were developed.The eqiuilibrium time increased as the cell size changed from 250×250 to 300×300 and350×350 meters, because of topographic and hydraulic parameters variation.  هدف این تحقیق کاربرد معادلات سنت- ونانت دو بعدی برای تعیین سطوح ایزوکرونال حوضه کمانج علیا، یکی از زیر حوضه­های رودخانه آجی چای واقع در استان آذربایجان شرقی می­باشد. برای  این  منظور ابتدا سطح حوضه مورد مطالعه در محیط GIS به سلول­هایی با ابعاد 250×250 متر تقسیم­بندی و سپس  نقشه رقومی ارتفاعی (DEM) تهیه شد. معادله نفوذ کوستیاکف بر مبنای تحلیل اطلاعات میدانی با توجه به تطابق مطلوب آن برای بیان مؤلفه نفوذ در معادلات  سنت- ونانت انتخاب گردید. حل معادلات  با استفاده از تکنیک عددی تفاضلات محدود با روش صریح به انجام رسید. مسیر جریان هر سلول به سلول مجاور تا خروجی تعیین  شد.  سپس مقدار جریان از سلولی به سلولی مجاور بر مبنای مدل پخشیدگی با لحاظ نمودن میزان نفوذ لحظه­ای برای تحلیل زمانی و مکانی شبیه سازی گردید. به ازای  رویدادهای مختلف بارش زمان تعادل برای کلیه سلول­های حوضه به طور جداگانه محاسبه شد و نقشه ایزوکرونال برای  هر رویداد ترسیم گردید. رابطه زمان تمرکز با شدت بارش همچنین سطح زهکشی با شدت بارش بسط داده شد. محاسبه زمان تمرکز نسبت به شدت­های مختلف بارش در حوضه مورد مطالعه استخراج گردید. با تغییر اندازه سلول­ها از 250×250 به 300 ×300  و 350 ×350 متر به علت حذف عوامل توپوگرافیکی و تغییر پارامترهای هیدرولیکی زمان تعادل افزایش نشان داد.  سطوح ایزوکرونال مدل پخشیدگی  معادلات سنت- ونانت https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_1479_9994ff6d68f31adf8439b7b37ad602aa.pdf
دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 19 پاییز و زمستان 2010 01 21 Impact of Climate Change Uncertainty on Temperature and Precipitation of Aidoghmoush Basin in 2040-2069 Period تاثیر عدم قطعیت تغییر اقلیم بر دما و بارش حوضه آیدوغموش در دوره 2069-2040 میلادی 85 98 1480 FA پریساسادات آشفته مهندسین مشاور یکم تهران علیرضا مساح بوانی پردیس کشاورزی ابوریحان، دانشگاه تهران Journal Article 2014 06 14 This research work is aimed to investigate temperature and precipitation changes in Aidoghmoush basin considering uncertainty of AOGCM models that may occur due to climate change in time period 2040-2069 (2050s). At first, monthly temperature and precipitation data of TAR-AOGCM models were provided for baseline period (1971-2000) and future period (2040-2069) under the SRES emission scenario, namely A2. Then, these data were downscaled spatially and temporally to Aidoghmoush basin. Results show temperature increase of 1 to 6˚C in 2050s relative to the baseline period. On the other hand, in 2050s precipitation shows substantial increase in autumn and winter and decrease in other seasons relative to the baseline. Monthly probability distribution function, of temperature and precipitation in the period 2050s were established by weighting method. Results indicated that the HadCM3 model has the most weighing for simulation of temperature and precipitation than the other models. این تحقیق تاثیر ناشی از پدیده تغییر اقلیم بر دما و بارش حوضه آیدوغموش را تحت سناریوی اقلیمیA2  و برای دوره 2069-2040 میلادی (s2050) با در نظر گرفتن عدم قطعیت مربوط به مدل‌های AOGCM مورد بررسی قرار می‌دهد. ابتدا مقادیر دما و بارش ماهانه هفت مدل‌ AOGCM (مدل‌های گزارش TAR) در دوره پایه 2000-1971 و دوره آتی، برای منطقه مورد مطالعه تهیه گردید. سپس این مقادیر به صورت مکانی و زمانی برای حوضه آیدوغموش کوچک مقیاس شدند. نتایج در مجموع نشان می‌دهد که دمای حوضه در دوره s2050 بین 1 تا 6 درجه سانتی‌گراد نسبت به دوره پایه افزایش می‌یابد. این افزایش برای فصول زمستان و بهار بین 1 تا5/4 درجه سانتی‌گراد و برای فصول تابستان و پاییز بین 2 تا 6 درجه سانتی‌گراد می‌باشد. این در حالی است که حوضه در دوره s2050 شاهد افزایش بارش عمدتا برای فصول پاییز و زمستان و کاهش آن برای دیگر فصول بوده و همچنین محدوده تغییرات بارش 80- تا 100 % خواهد بود. توزیع‌های احتمالاتی ماهانه دما و بارش منطقه برای دوره s2050 با استفاده از تکنیک وزن‌دهی Mean Observed Temperature Precipitation تولید گردیدند. نتایج در مجموع نشان می‌دهد که مدل HadCM3 نسبت به سایر مدل‌ها بیشترین وزن را برای هر دو متغیر دما و بارش به خود اختصاص داده است. تغییر اقلیم حوضه آیدوغموش عدم قطعیت وزن‌دهی https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_1480_c9c3dcb0426e6f830bac3209d1e95753.pdf
دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 19 پاییز و زمستان 2010 01 21 Kinetics of Zinc Desorption and Relations of Kinetics Parameters with Properties of Some Soils of Iran سینتیک آزادسازی روی و روابط پارامترهای سینتیکی با ویژگی‌های برخی از خاک‌های ایران 99 112 1481 FA ناصر برومند پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران غلامرضا ثواقبی فیروزآبادی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران محسن فرحبخش پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران Journal Article 2014 06 15 The rate of Zn desorption from soil surfaces into soil solution is a dynamic factor that regulates it continuous supply to growing plants. To ascertain the pattern of Zn desorption and the effective soil characteristics, the kinetics of Zn desorption from 20 selected soils of Iran by diethylentriaminepentaacetic acid (DTPA) were investigated. Eight kinetic models were evaluated to describe the rate of desorption of soil Zn by DTPA, which was rapid initially but gradually declined with time. The simple Elovich, the parabolic double diffusion and the two constant rate equations adequately described Zn desorption from soils. Rate constants for the parabolic double diffusion equation (K<sub>1</sub> and K<sub>2</sub>), the two constants (a and ab), and parabolic diffusion (K<sub>d</sub>) were closely correlated with soil pH, calcium carbonate equivalent, Olsen-P and DTPA-Mn, which are the soil characteristics that affect solubility, desorption and diffusion of Zn in soils. Rate constant for the simple Elovich equation (β<sub>s</sub>) was correlated with Olsen-P and rate constant for two-constant equation (b) was correlated with CEC, organic carbon and FC. The ratio of initial Zn desorption (rapid desorption) to total Zn desorption of soils decreased significantly with increase in calcium carbonate equivalent of soils. سرعت آزادسازی روی از سطوح خاک به محلول فرایند پویایی است که عرضه مداوم آن را برای رشد گیاهان تنظیم می­کند. برای مشخص شدن الگوی آزادسازی روی و تعیین ویژگی­هایی از خاک که در آن مؤثر است، سینتیک آزادسازی روی از 20 نمونه خاک انتخابی کشور با عصاره­گیر دی اتیلن تری آمین پنتا استیک اسید (DTPA) مورد بررسی قرار گرفت. سرعت آزادسازی در ابتدا زیاد و با گذشت زمان کاهش نشان داد. هشت مدل سینتیکی برای توصیف آزادسازی روی مورد بررسی قرار گرفت. معادلات الوویچ ساده شده، پخشیدگی پارابولیک دوگانه و تابع توانی (دو ثابتی)، آزادسازی روی از خاک­ها را به خوبی توصیف کردند. ثابت سرعت پخشیدگی (K<sub>d</sub>)، ثابت­های سرعت پخشیدگی پارابولیک دو گانه (<sub>1</sub>K و <sub>2</sub>K) و ثابت a و حاصلضرب دو ثابت (ab) معادله تابع توانی همبستگی­های معنی­داری با pH خاک، مقدار کربنات کلسیم معادل و فسفر قابل استفاده و منگنز عصاره­گیری شده با DTPA که ویژگی­های مؤثر بر حلالیت، آزادسازی و پخشیدگی روی در خاک­ها هستند، نشان دادند. ثابت سرعت الوویچ ساده شده () فقط با فسفر قابل استفاده و ثابت معادله تابع توانی (b) با ظرفیت تبادل کاتیونی، کربن آلی و ظرفیت مزرعه همبستگی معنی­دار نشان داد. مقدار آزادسازی اولیه روی (آزادسازی سریع) نسبت به مقدار کل روی آزاد شده از خاک با افزایش مقدار کربنات کلسیم معادل، کاهش یافت. آزادسازی روی ثابت‌‌های سرعت سینتیک ویژگی‌های خاک معادلات سینتیکی https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_1481_08d91f89926db94ddb4b16a3d90ceb28.pdf
دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 19 پاییز و زمستان 2010 01 21 Measuring and Modeling Root Water Uptake in Soil اندازه گیری و مدل سازی جذب آب توسط ریشه در خاک 113 128 1482 FA سینا بشارت دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز امیرحسین ناظمی دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز علی اشرف صدرالدینی دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز Journal Article 2014 06 15 Water movement through the root zone has attracted an increasing interest during the last few decades. In this research, the spatial and temporal patterns of root water uptake were studied in the root zone of an apple tree. An important part of the root water uptake model is root length density which was measured by sampling soil cores in the one quarter of the root zone. A 2D model of root water uptake was established, which included root density distribution function, potential transpiration and soil water stress-modified factor. Root water uptake distribution was measured by an array of TDR probes and the model parameters were optimized, by minimizing the residuals between the measured and simulated data. Studies showed that the maximum root water uptake occurred at depth 10-30 cm.  The results also showed an excellent agreement between the measured data and the simulated outputs, indicating that the developed root water uptake model was efficient and feasible.  در سال­های اخیر حرکت آب در محیط ریشه بسیار مورد توجه قرارگرفته است. در این تحقیق الگوی مکانی و زمانی جذب آب توسط ریشه درخاک در محیط اطراف درخت سیب مورد مطالعه قرار گرفت. یکی از مهمترین بخش­های مدل جذب آب توسط ریشه، تراکم طولی ریشه می‌باشد که با استفاده از نمونه­برداری از خاک در یک چهارم محدوده توسعه ریشه اندازه­گیری شد. مدل دوبعدی جذب آب توسط ریشه بر اساس تابع توزیع تراکم ریشه، تعرق پتانسیل و فاکتور تنش آب بسط داده شد. با استفاده از اندازه­گیری­های منظم توسط رطوبت­سنج (TDR) میزان جذب آب توسط ریشه  اندازه­گیری و براساس حداقل­سازی اختلاف بین مقادیر شبیه­سازی شده و  اندازه­گیری شده پارامترهای مدل حذب آب ریشه بهینه گردید. نتایج نشان می‌دهد که بیشترین جذب درخت سیب در عمق 10 تا 30 سانتیمتر اتفاق می‌افتد. نتایج همبستگی خوبی را بین داده­های اندازه­گیری و شبیه­سازی نشان داد و مشخص گردید که مدل حاصله کاربردی و انعطاف­پذیر می‌باشد. بهینه‌سازی توزیع ریشه جذب آب حرکت آب خاک غیراشباع https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_1482_b510a1d63b2ac9963f7159bd29e3fbe7.pdf
دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 19 پاییز و زمستان 2010 01 21 Spatial Prediction of Fluoride Concentration Using Artificial Neural Networks and Geostatic Models پیش‌بینی مکانی غلظت فلوئورید با استفاده از مدل‌های شبکه‌های عصبی مصنوعی و زمین آمار 129 145 1483 FA اصغر اصغری مقدم دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز عطاالله ندیری ، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز الهام فیجانی دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز Journal Article 2014 06 15 In the last decades, researchers had high consideration on the presence of chemical anomalies in water, soil and air which threat human health. Anomalies in fluoride concentration values exceeding standard limit (>1.5 mg/l) in drinking water have high importance, because of direct influence on physiology of human body. Fluoride concentration values of water resources in Bazargan and poldasht plains exceed standard limit (WHO). The aim of this research is spatial prediction of fluoride concentration in these plains. For this purpose Artificial Neural Networks (ANNs) model was utilized as a nonlinear model. For spatial prediction of fluoride concentration in the study area, different structures of these models were tested and the best structure (FNN-BFG) was determined. Spatial modeling was carried out by this structure and using fluoride ion concentration, correlated ions values and position of each sample, for which the determination coefficients of training and test steps were equal to 0.9625 and 0.9019 respectively. Then, results of the model were compared to those of the geostatistical methods of kriging and cokriging and the determination coefficients for test steps were 0.7285 and 0.8556, respectively. The best results of the three developed models were related to ANNs models.  در چند دهة اخیر محقّقین به ناهنجاری­های شیمیایی موجود در آب، خاک و هوا که سلامتی انسانها را تهدید می‌کنند، توجه خاصی داشته‌اند. از این میان غلظت بیش از حد استاندارد (5/1 میلی‌گرم بر لیتر) فلوئورید در آب­های شرب به دلیل تأثیر مستقیم روی فیزیولوژی بدن انسان، اهمیت بالایی دارد. در منابع آبی دشت­های بازرگان و پلدشت غلظت فلوئورید بیش از حد استاندارد جهانی (WHO) است. هدف این تحقیق تعیین تغییرات مکانی مقادیر فلوئورید در این دشتها می‌باشد. بدین منظور از مدل شبکه‌های عصبی مصنوعی به عنوان مدلی غیرخطی استفاده گردید. ساختارهای مختلفی از مدل مذکور ارزیابی و بهترین ساختار برای پیش‌بینی مکانی غلظت فلوئورید در منطقه، ساختار ‌FNN-BFG تشخیص داده شد. مدلسازی مکانی با این ساختار با استفاده از اندازه­گیری غلظت یون فلوئورید و یون­های همبسته با آن و مختصات محل هر نمونه صورت گرفت، ضرایب تعیین برابر9625/0 و 9019/0 به ترتیب برای مرحلة آموزش و مرحلة آزمایش به­دست آمد. به منظور مقایسة نتایج حاصل از ساختار فوق­الذکر با روش زمین‌آمار، دو شیوۀ کریجینگ و کوکریجینگ نیز بررسی شدند که به ترتیب ضریب تعیین معادل 7285/0 و 8556/0برای مرحلة آزمایش به­دست آمد. از میان سه مدل بررسی شده دقیق­ترین تخمین غلظت فلوئورید از مدل شبکۀ‌ عصبی مصنوعی با ساختار انتخاب شده حاصل گردید.  پیش‌بینی مکانی دشت‌های بازرگان و پلدشت زمین‌آمار شبکه‌های عصبی مصنوعی فلوئورید https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_1483_8e2926a675cd9836c93e1459156dbd04.pdf