دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 Improvement in Yield and Water Use Efficiency of Wheat in Lower Part of Kharkheh River Basin بهبود عملکرد و کارآیی مصرف آب گندم در اراضی پایین دست حوزه کرخه 1 14 12157 FA غلامحسن رنجبر معاون پژوهش و فناوری مرکز ملی تحقیقات شوری محمدحسن رحیمیان کارشناس ارشد مرکز ملی تحقیقات شوری یوسف هاشمی نژاد استادیار مرکز ملی تحقیقات شوری مهدی شیران تفتی کارشناس مرکز ملی تحقیقات شوری عباس ساکی حسینی کارشناس ترویج مدیریت جهاد کشاورزی سوسنگرد Journal Article 2016 12 19 Implementation of research findings and their application in the field is a prerequisite for any improvement in quantity and quality of agronomic products. To investigate the effect of research findings on the wheat yield, two benchmark sites were chosen in the downstream Lands of Kharkheh River Basin, one with drainage (site 1) and another without drainage (site 2) system during 2013-14 and 2014-15 cropping seasons. Treatments were application of some research findings such as leveling, certified seed, appropriate amount and application time for fertilizer and proper irrigation method as Research Management (RM) and farmer management as "Traditional Cultivation" (TC). Results showed that application of recommended package in RM treatment in 2013-14 increased the grain yield by 14 and 44% in sites 1 and 2 compared to TC treatment, respectively. While the values of the improvement in grain yield in the same sites for 2014-15 were 44 and 52%, respectively. During these two years the mean grain yields for RM and TC treatments were 4178.5 and 3321.0 Kg ha-1 in site 1, and 2976.5 and 1999.0 Kg ha-1 in the site 2, respectively. Based on the balance of a cropping season in 2013-14, the increased net benefit in RM treatment were 1.2 and 1.98 times more than the TC treatment in the sites 1 and 2, respectively. Application of the recommended package in 2014-15 increased the net benefit in RM treatment by 1.69 and 1.86 times more than TC treatment in the sites 1 and 2, respectively. کاربرد یافته‌های تحقیقاتی در مزرعه شرط اولیه برای هر گونه بهبود کمی و کیفی محصولات زراعی است. به منظور بررسی تأثیر یافته‌های تحقیقاتی بر عملکرد گندم، آزمایشی در دو قسمت از اراضی پایین دست حوضه کرخه با سامانه زهکشی (سایت 1) و بدون سامانه زهکشی (سایت 2) در سال‌های زراعی 93-1392 و 94-1393 انجام شد. تیمارها شامل کاربرد برخی یافته‌های تحقیقاتی از جمله تسطیح، بذر گواهی شده، میزان و زمان مناسب کاربرد کود و روش آبیاری مناسب به عنوان تیمار«مدیریت تحقیقاتی» و «مدیریت کشاورز» به عنوان تیمار کشت سنتی بود. نتایج نشان داد که کاربرد یافته‌های تحقیقاتی در تیمار «مدیریت تحقیقاتی» در مقایسه با «کشت سنتی» در سال 93-1392 باعث افزایش عملکرد دانه به میزان 14 و 44 درصد به‌ترتیب در سایت 1 و 2 شد. این میزان افزایش برای سال 94-1393 به‌ترتیب 44 و 52 درصد بود. متوسط عملکرد دانه در سایت 1، در تیمار «مدیریت تحقیقاتی» و تیمار «کشت سنتی» به‌ترتیب برابر 5/4178 و 0/3321 کیلوگرم در هکتار و این مقادیر برای سایت 2 به‌ترتیب 5/2976 و 0/1999 کیلوگرم در هکتار تعیین شد. بر اساس محاسبه انجام شده در فصل زراعی 93-1392، افزایش سود خالص در تیمار مدیریت تحقیقاتی به‌ترتیب 2/1 و 98/1 برابر بیشتر از تیمار «تیمار کشت سنتی» به‌ترتیب در سایت 1 و 2 بود. کاربرد بسته توصیه شده در تیمار «مدیریت تحقیقاتی» در سال 94-1393، نیز باعث افزایش 69/1 و 86/1 برابری سود خالص نسبت به «تیمار کشت سنتی» به‌ترتیب در سایت 1 و 2 شد. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12157_dc282360a91b240b00ac7fea571d1613.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 Analytical Investigation of Longitudinal Velocity Theories in Flow Vertical Direction بررسی تحلیلی نظریه‌های سرعت طولی در راستای عمقی جریان 15 28 12158 FA یعقوب آژدان دکتری سازه های آبی ،گروه مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری جعفر چابک پور دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران علیرضا عمادی دانشیار گروه مهندسی آب،دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران Journal Article 2019 01 04 < p >Computation of longitudinal velocity in the vertical direction and extracting the applied theories have been conventional manner from past years among the hydraulic engineers. In many previous investigations, the researchers have tried to extract some applied equations, separately, by dividing the flow depth namely from bed to water surface to various regions. As it is accepted by all of the researchers, the laminar sublayer zone has a linear velocity profile while out of this zone, the velocity simulation follows a logarithmic law which its accuracy in estimation of the velocity decreases by increasing the distance from the bottom of the channel. Also, it is not applicable for dip phenomenon which occurs bellow the free surface. In the current study, 12 experimental data series, operated under different experimental conditions, were collected from previous researches. Also, three common theories of log law, log- wake law, and modified log- wake law have been applied to simulate longitudinal velocity profile in the vertical direction. Finally, it is seen that the modified log- wake law has a better agreement with the experimental data, and also it can be operated for predicting the dip phenomenon bellow the free surface. For solving the equation of the mentioned theory, the factors of von Karman, wake strength, and shear velocity are assumed unknown. Then, the mentioned parameters have been extracted using a non-linear optimization technique of the least square curve fitting. < p>محاسبه سرعت طولی در راستای قائم و استخراج نظریه‌های کاربردی برای آن در طول سالیان در بین مهندسان هیدرولیک رواج داشته‌ است. در بسیاری از تحقیقات پیشین، محققان با تقسیم عمق جریان به چندین قسمت مجزا از کف کانال تا سطح آب اقدام به استخراج روابط کاربردی برای هر قسمت نموده‌اند. به جز زیرلایه لزج که همگی بر پروفیل خطی سرعت در آن اتفاق نظر دارند، مابقی عمق جریان معمولاً با قانون لگاریتمی شبیه‌سازی می‌گردد که دقت تخمین سرعت توسط این قانون با فاصله گرفتن از کف کانال کمتر می‌شود. همچنین قانون لگاریتمی قابلیت شبیه‌سازی نقطه سرعت بیشینه که در عمقی پائین‌تر از سطح آب رخ می‌دهد را نیز ندارد. دراین تحقیق با جمع‌آوری دوازده سری داده آزمایشگاهی که توسط محققان پیشین و در شرایط آزمایشگاهی مختلف برداشت شده است و همچنین با به کارگیری سه نظریه لگاریتمی، خیزآب و خیزآب اصلاح شده اقدام به شبیه‌سازی پروفیل‌های سرعت طولی در راستای قائم گردید. در نهایت مشاهده شد که پروفیل سرعت استخراج شده توسط قانون خیزآب اصلاح شده تطابق بهتری با داده‌های آزمایشگاهی دارد و قادر به پیش‌بینی نقطه سرعت بیشینه در عمقی پائین‌تر از سطح آب است. برای حل معادله مربوط به این نظریه پارامتر‌های ون کارمن، ضریب قدرت خیزآب و سرعت برشی مجهول فرض گردید و سپس با استفاده از روش بهینه‌سازی غیرخطی کمترین مربعات اقدام به استخراج مقادیر مربوطه گردید. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12158_22c6ff6eef5a3b3a1355e5797157c8c4.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 Implementation of Data Jittering Technique for Seepage Analysis of Earth fill Dam Using Ensemble of AI Models استفاده از داده های مصنوعی تولید شده در مدلسازی تراوش سد خاکی با استفاده از ترکیب مدلهای هوش مصنوعی 29 41 12159 FA الناز شرقی عضو هیئت علمی گروه مهندسی عمران-آب، دانشکده عمران، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران وحید نورانی عضو هیات علمی نازنین بهفر گروه مهندسی عمران-آب، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران Journal Article 2018 05 07 Recently, it has been shown that Artificial Intelligence (AI) methods such as Feed forward neural network and Support vector regression have great capability in modeling of non-linear hydraulic time series. AI methods offer effective approaches for handling large amounts of dynamic, non-linear and noisy data. Hence in this paper, seepage of Sattarkhan earth fill dam using two AI models of Feed forward neural network and Support vector regression was simulated, based on 2 scenarios with different combination of inputs. Afterwards, as a pre-processing method for improving the model performance, normally distributed noises with the mean of zero and various standard deviations were generated and added to the time series to form different jittered training data sets, for AI modeling of seepage. Further, as another method for improving the model performance, an ensemble post-processing model was developed using outputs of sole models. Non-linear neural averaging method was considered for model ensembling. The obtained results indicated that simultaneous application of the both jittering and model ensembling methods improved the model accuracy up to 32% in the verification step. اخیراً مدل‌های هوش مصنوعی مثل شبکه عصبی مصنوعی پیشرو و رگرسیون بردار پشتیبان قابلیت بالایی در مدل‌سازی سری‌های زمانی غیرخطی هیدرولیکی نشان داده‌اند. مدل‌های هوش مصنوعی روش‌هایی موثر برای بررسی و مدل‌سازی مقادیر زیادی از داده‌های دینامیک، غیرخطی و دارای خطا ارائه می‌دهند. از اینرو در این مقاله مسئله تراوش سد خاکی ستارخان با استفاده از دو مدل جعبه سیاه هوش مصنوعی شبکه عصبی مصنوعی پیشرو و رگرسیون بردار پشتیبان، بر اساس دو سناریو با ترکیب ورودی‌های مختلف مورد بررسی قرار گرفته و سپس به عنوان یک روش پیش‌پردازش برای بهبود عملکرد مدل، سری‌های نوفه با توزیع نرمال، میانگین صفر وانحراف معیارهای مختلف تولید شده و با افزودن آنها به داده‌های اصلی و تشکیل مجموعه‌های آموزشی مختلف، شبیه‌سازی تراوش با استفاده از مدل‌های هوش مصنوعی انجام شد. در ادامه به عنوان روشی دیگر برای بهبود عملکرد مدل، روش پس‌پردازش ترکیب مدل با استفاده از خروجی مدل‌های منفرد به کار گرفته شد. روش ترکیب مدل با استفاده از روش میانگین‌گیری غیرخطی با استفاده از شبکه عصبی مصنوعی انجام گرفت. نتایج حاکی از آن است که به کار‌گیری هم‌زمان هر دو روش جی‌ترینگ داده‌ها و ترکیب مدل، باعث بهبود دقت مدل تا 32% در مرحله صحت‌سنجی می‌شود. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12159_7f9ac0ee005a9a5f577623f98028864d.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 Developing Unsteady Flow Numerical Model Semi-Coupled with Sediment Transport in River Systems توسعه مدل عددی جریان غیرماندگار همراه با انتقال رسوب در سیستم‌های رودخانه‌ای 43 56 12160 FA صباح محمدی دانش اموخته دکتری سازه های آبی دانشگاه رازی رسول قبادیان دانشگاه رازی سید محمود کاشفی پور دانشگاه شهید چمران اهواز Journal Article 2017 06 13 It is so essential for engineers to be able to predict the places in which deposition and scouring occurs. Numerical models are valuable tools for estimating flow conditions and sediment transport, and are widely applied in water resources management. The main goal of this study is to develop one dimensional, unsteady, hydrodynamic model which can be used for simulating flow and sediment transport as semi-coupled model in river systems. In this research, the Saint- Venant’s equations are numerically solved for river systems. In this research a semi implicit finite difference scheme is developed to solve the Saint- Venant equations for unsteady flow. The linear equations are produced based on the partial differential equations and the staggered technique. After solving the above equations, the computed hydraulic parameters in this part are sent to the sediment transport segment. . The dynamic advection- dispersion equation and the sediment continuity partial differential equation were applied to calculate the suspended sediment concentration and bed load transport, respectively. The Exner equation is then used to predict the changes in the river bed elevations. Finally, the model was compared to the Hec-Ras Model and the results showed that the developed model has good accuracy.<br />Keywords: Sediment Transport, Flow Routing, River Systems, Numerical Model برای مهندسان بسیار ضروری و مهم است، که از چگونگی روندیابی جریان و انتقال رسوب آگاهی داشته باشند. مدل‌های ریاضی ابزار با ارزشی را برای پیش‌بینی شرایط جریان و فرایند انتقال رسوب فراهم نموده‌اند و به‌نحو گسترده‌ای در مدیریت و مهندسی آب کاربرد دارند. هدف اصلی این تحقیق، توسعه مدل عددی هیدرودینامیکی یک بعدی و غیرماندگار است، که برای روندیابی جریان و انتقال رسوب به‌صورت شبه‌کوپل در سیستم‌های رودخانه‌ای ‌مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این تحقیق، ابتدا مدلی ریاضی توسعه داده شده است، که در آن معادلات سنت ونانت در سیستم‌های رودخانه‌ایی حل می-شوند. این معادلات پس از خطی شدن به روش تفاضل‌های محدود، به‌صورت نیمه ضمنی و از طریق تکنیک زیگزاگی حل می‌شوند. پس از حل معادلات و محاسبه خصوصیات هیدرولیک جریان در رودخانه، این مشخصات برای حل معادلات انتقال رسوب استفاده می‌شوند. از معادله دینامیکی انتقال- پخش و معادله دیفرانسیلی بار بستر به‌ترتیب برای محاسبه میزان انتقال بار معلق و بار بستر استفاده می‌شود. بعد از محاسبه میزان انتقال رسوب، از معادله اکسنر برای محاسبه تغییرات ارتفاع بستر در رودخانه استفاده می‌شود. در نهایت در این تحقیق مدل عددی با مدل هیدرولیکی Hec-Ras مورد مقایسه قرار گرفت که نتایج، دقت بالای مدل عددی را نشان می دهد. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12160_fefb78434864caedcfd385cca596cc03.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 The Impact of Irrigation Frequency on Growth and Survival of Zygophyllum fabago L. Under Different Irrigation Systems تأثیر دور آبیاری بر صفات رشد و زنده‌مانی قیچ لوبیایی (L. Zygophyllum fabago) تحت سیستم‌های آبیاری مختلف 57 67 12161 FA زهرا جعفری دانشگاه حمید متین خواه دانشگاه صنعتی اصفهان هاجر کلکته دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان Journal Article 2018 02 19 With respect to water shortage during the recent decades, subsurface irrigation method has been considered in arid and semiarid zones. Therefore, experimental design was performed as completely randomized blocks with four repetitions in Isfahan University of Technology. Then, the effects of different irrigation intervals of every day, every other day and once a week under the surface and subsurface irrigation on height, collar diameter, chlorophyll content and stomata conductivity of Zygophyllum fabago L. were investigated. The percentage of plant survival was also recorded six months after planting. The results showed that irrigation interval had a significant effect on height, chlorophyll content and stomata conductivity of the tested plant (p < 0.05) and the height, diameter of the collar and stomata conductivity decreased by increasing the irrigation interval. While, the irrigation interval didn’t have a significant effect on the collar diameter (P>0.05). The highest percentage of survival (100%) was observed in subsurface irrigation treatment and control treatment had the lowest percentage of viability (70%). It could be concluded that the improvement of growth parameters and survived of Zygophyllum fabago were better with the subsurface irrigation than the surface irrigation. با توجه به کمبود آب در دهه‌های اخیر، روش‌ آبیاری زیرسطحی جهت کمک به استقرار و رشد گیاهان در مناطق خشک و نیمه‌خشک مورد توجه ویژه قرار گرفته است. بدین منظور، طرح آزمایشی به صورت بلوکهای کاملاً تصادفی با چهار تکرار در محدوده اراضی دانشگاه صنعتی اصفهان اجرا شد و تأثیر دورهای مختلف آبیاری هر روز، یک روز در میان و هفته‌ای یک بار تحت شرایط آبیاری زیرسطحی و سطحی بر صفات ارتفاع، قطر طوقه، شاخص کلروفیل نسبی و هدایت روزنه‌ای گیاه قیچ لوبیایی (Zygophyllum fabago L.) مورد بررسی قرار گرفت. هم‌چنین، شش ماه پس از کاشت گیاه مورد مطالعه، درصد زنده‌مانی گیاه ثبت گردید. نتایج نشان داد که دور آبیاری اثر معنی‌دار بر صفات ارتفاع، شاخص کلروفیل نسبی و هدایت روزنه‌ای گیاه مذکور داشت (p <0.05)، به طوری‌که با افزایش دور آبیاری، ارتفاع، قطر طوقه و هدایت روزنه‌ای کاهش یافت. در حالی‌که دور آبیاری بر قطر طوقه گیاه قیچ اثر معنی‌دار نداشت (P>0.05). هم‌چنین بیش‌ترین درصد زنده‌مانی در تیمار آبیاری زیرسطحی با 100 درصد مشاهده شد و تیمار شاهد با ۷۰ درصد کم‌ترین درصد زنده‌مانی را به خود اختصاص داد. نتایج تحقیق حاضر نشان می‌دهد که آبیاری زیرسطحی نسبت به آبیاری سطحی موجب بهبود صفات رشد و زنده‌مانی گیاه در مناطق خشک و نیمه‌خشک می‌شود. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12161_30481b7b77f2c354c2e4aca2c4a38713.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 Determining Optimum major Crops Cultivation Areas in Different Levels of deficit Irrigation in Qazvin Irrigation and drainage district تعیین سطح بهینه کشت گیاهان زراعی عمده در سطوح مختلف کم‌آبیاری در شبکه آبیاری و زهکشی قزوین 69 81 12162 FA فهیمه شیرشاهی دانشجوی دکتری، گروه مهندسی سیستم های کشاورزی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران حسین بابازاده عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران نیازعلی ابراهیمی پاک دانشیار بخش آبیاری موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی محمدرضا خالدیان دانشیار گروه مهندسی اب دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان و پژوهشکده حوزه آبی دریای خزر، رشت، ایران Journal Article 2019 01 17 Designing and implementing suitable cropping patterns are necessary to control the limiting factors and optimal utilization of available water resources. In the present study, cropping pattern optimization in Qazvin irrigation and drainage district has conducted considering the five levels of irrigation including I1, I2, I3, I4, and I5 (representing water allocation of 100, 90, 80, 70, and 65 percents of the crop evapotranspiration) and three different levels of cultivated areas including S1, S2, and S3 (representing, current cultivated area, 10 percents increase and 10 percents decrease in the crop cultivated area compared to the current conditions). Crops cultivation areas and water allocation were optimized using a linear programming method and the objective function was to maximize the benefit. The results indicated that the model in condition S2 allocated the most cultivation area to strategic crops and in condition S3 allocated the most cultivation area to economic crops. The condition S3I1 had the highest income (315 million rials) among the all scenarios. Water allocation alternative named I2, increased the economic productivity by average 0.82 million rials per cubic meter of water at all the cultivation area alternatives while maintaining income. Therefore, it was possible to allocate less cultivation area and a lower amount of water while earning more income. Also, water allocation alternatives named I4 and I5 were not recommended due to reduced income and yield. Model had limited cultivation area of water-consuming crops such as tomato, sugar beet, and alfalfa under water shortage condition. طراحی و اجرای الگوی کشت مناسب به منظور کنترل هر چه بیشتر عوامل محدود کننده و بهره برداری بهینه از منابع آب ضروری است. در این مطالعه بهینه سازی الگوی کشت در شبکه آبیاری و زهکشی قزوین در پنج سطح آبیاری شامل I1، I2، I3، I4 و I5 (به ترتیب تخصیص آب 100، 90، 80، 70 و 65 درصد نیاز آبی گیاه) و سه سطح مختلف کشت شامل S1، S2 و S3 (به ترتیب برابر سطح کشت موجود، 10 درصد افزایش سطح زیر کشت و 10 درصد کاهش سطح زیر کشت نسبت به شرایط موجود) انجام گرفت. مقادیر سطح زیر کشت و میزان آب تخصیصی برای گیاهان با استفاده از مدل برنامه ریزی خطی بهینه شد و تابع هدف، حداکثرسازی سود بود. نتایج بهینه سازی نشان داد که در حالت S2 بیشترین سطح مربوط به گیاهان استراتژیک و در حالت S3 بیشترین سطح به گیاهان با سود بالاتر اختصاص یافت. در حالت S3I1 حداکثر درآمد کل (315 میلیون ریال) در میان تمامی سناریوها را داشت. اختصاص آب در سطح I2 ضمن حفظ درآمد، بهره وری اقتصادی را در سطوح مختلف به طور متوسط 0.82 میلیون ریال در مترمکعب آب افزایش داده است. لذا می توان با مصرف آب کم تر و اختصاص سطح زیر کشت کم تر درآمد بیشتری داشت. همچنین تخصیص آب I4 و I5 با توجه به کاهش درآمد و عملکرد توصیه نمی شود. مدل در شرایط کم آبی سطح زیر کشت گیاهان آب بر مثل گوجه، چغندر و یونجه را محدود کرد. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12162_c0b7a94ac911eb1ed04eb9d7126c59c3.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 Comparison of Neural Network and Neuro-Fuzzy Techniques to Improve the DRASTIC Frame Work (Case Study: Shabestar plain Aquifer) مقایسه روش ‌های شبکه عصبی و نروفازی برای بهبود چهار چوب عملی دراستیک (مطالعه موردی: آبخوان دشت شبستر) 83 95 11648 FA اصغر اصغری مقدم دانشگاه تبریر، دانشکده علوم طبیعی، گروه علوم زمین فاطمه کدخدایی گروه علوم زمین، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران رحیم برزگر دانشگاه تبریز، دانشکده علوم طبیعی، گروه علوم زمین مریم قره خانی گروه علوم زمین، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز Journal Article 2019 01 15 Increasing population and rising water requirements have raised the use of freshwater resources such as groundwater. Therefore, assessing the vulnerability of groundwater is a suitable method for identifying the vulnerable areas and protecting these resources. Shabestar plain in East Azarbaijan province is an active agricultural area and the use of groundwater resources in this plain is important due to the shortage of annual precipitation. In this study, the DRASTIC frame work was used to assess the vulnerability of the Shabestar plain aquifer. The amount of DRASTIC vulnerability index in the study area was calculated as 53.3to 118.3. Given that the weights of the DRASTIC frame work were somewhat expert, so the main purpose of this study was improvement of the DRASTIC by two methods of Neural Network and Neuro-Fuzzy. DRASTIC inputs were introduced as inputs of the both artificial intelligence models. The corrected DRASTIC index with nitrate concentration was considered as the outputs of the models. Nitrate values were categorized into two groups of train and test. After training the model the results of the model were evaluated at the test step with nitrate concentration. The results showed that the both artificial intelligence models had the high ability to improve the DRASTIC model. Nevertheless, the neuro-fuzzy model having a higher correlation coefficient with nitrate was a suitable method for assessing the vulnerability of Shabestar plain aquifer. رشد روزافزون جمعیت و افزایش نیازهای آبی، استفاده از منابع آب شیرین بویژه منابع آب زیرزمینی را افزایش داده است. به همین جهت ارزیابی آسیب‌پذیری آب‌های زیرزمینی روشی مناسب برای شناخت مناطق آسیب-پذیر و محافظت از این منابع به شمار می‌رود. دشت شبستر در استان آذربایجان‌شرقی یک منطقه فعال از نظر کشاورزی است و استفاده از منابع آب زیرزمینی در آن به علت کمبود منابع سطحی از اهمیت فوق‌العاده زیادی برخوردار است. در این مطالعه از چهار چوب عملی دراستیک برای ارزیابی آسیب‌پذیری آبخوان دشت شبستر استفاده شده است. مقدار شاخص آسیب‌پذیری دراستیک در منطقه مورد مطالعه برابر3/53 تا 3/118محاسبه شد. با توجه به اینکه ضرایب وزنی اختصاص یافته به هر پارامتردراستیک، تا حدودی از روی نظر کارشناسی است بنابراین هدف اصلی این مطالعه بهبود دراستیک با دو مدل شبکه عصبی و نروفازی بوده است. ورودی های دراستیک به عنوان ورودی هر دو مدل هوش مصنوعی قرار داده شدند. شاخص دراستیک تصحیح شده با غلظت نیترات به عنوان خروجی مدل در نظر گرفته شد. مقادیر نیترات به دو دسته آموزش و آزمایش دسته‌بندی شد. پس از آموزش هر دو مدل، نتایج مدل در مرحله آزمایش با غلظت نیترات مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد هر دو مدل هوش مصنوعی توانایی بالایی جهت بهبود مدل دراستیک دارند. با این وجود مدل نروفازی با داشتن ضریب همبستگی بالاتری با نیترات روشی مناسب جهت ارزیابی آسیب‌پذیری آبخوان دشت شبستر بوده است. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_11648_fbe90bc29ccd31f7ba7d8b7ca693514b.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 Investigation of water volume controller emitter effect on water distribution uniformity in micro-irrigation systems بررسی تاثیر گسیلنده‌های کنترل کننده حجم آب بر روی وضعیت یکنواختی توزیع آب در سیستم خرد آبیاری 97 108 12163 FA جواد بهمنش دانشگاه ارومیه سعید زمانی دانشگاه ارومیه کامران زینال زاده دانشگاه ارومیه Journal Article 2014 12 10 The performance of existence emitters in micro irrigation systems is on the basis of pressure dissipation and their inefficiency in the pressure regulation and discharge uniformity has been reported by researchers. In this research, in order to improve emitters' efficiency in micro irrigation systems, new emitters named water volume controller emitters were designed and evaluated. One hundred emitters were installed in the field conditions on a micro irrigation system and the exiting water volume was measured until cutoff time. The cutoff time of the emitters were measured with three repetitions at the pressures of 0.5, 1, 1.5, 2 and 2.5 Atm in five positions including the first, third, mid, two-thirds and end of lateral pipe. Finally, the obtained results were evaluated on the basis of ASAE standards. In the field experiments and in the pressure of 0.5 Atm, the maximum value of coefficient of variation was obtained 3.3% which was evaluated in the excellent category in the all applied pressures. Also, at the minimum pressure, the coefficients of distribution uniformity and emission uniformity were obtained 97.6% and 91% respectively, so that the mentioned values had minimum values. In all pressure-discharge equation, the pressure exponent was approximately estimated 0.55. The type of flow in emitters was turbulent. The appropriate performance of the mentioned emitters in creating water distribution uniformity showed that the change of view about emitters' mechanism and the developing new emitters with efficient mechanism can improve the efficiency of micro irrigation systems. عملکرد گسیلنده‌های موجود در سیستم‌های آبیاری میکرو بر اساس استهلاک فشار بوده و عدم کارآیی آنها در تنظیم فشار و آبدهی یکنواخت توسط محققان گزارش شده است. در این پژوهش، با هدف ارتقای کارآیی گسیلنده‌ها در سیستم آبیاری میکرو، گسیلنده‌های جدیدی به نام گسیلنده کنترل کننده حجم آب، طراحی و مورد ارزیابی قرار گرفت. 100 عدد گسیلنده‌ در شرایط مزرعه در یک سیستم آبیاری میکرو نصب و حجم آب خروجی تا زمان قطع جریان اندازه گیری شد. زمان قطع جریان گسیلنده‌ها در فشارهای 5/0، 1، 5/1، 2 و 5/2 اتمسفر در پنج موقعیت شامل ابتدا، یک سوم، وسط، دو سوم و انتهای لوله لترال با سه مرتبه تکرار اندازه‌گیری شد. در نهایت، نتایج بدست آمده براساس استاندارد ASAE ارزیابی گردید. در آزمایش‌های میدانی در فشار 5/0 اتمسفر، حداکثر مقدار ضریب تغییرات برابر 3/3 درصد به‌دست آمد که در همه فشارهای مورد آزمایش در رده عالی ارزیابی گردید. همچنین ضرائب یکنواختی توزیع و یکنواختی پخش در حداقل فشار به ترتیب برابر 6/97% و 91% به دست آمدند، بطوریکه ضرایب مذکور کمترین مقادیر آزمون‎های میدانی را داشتند. در تمامی روابط دبی- فشار، نمای فشار تقریباً برابر 55/0 برآورد گردید. نوع جریان در گسیلنده‌ها آشفته بود. عملکرد مطلوب گسیلنده مذکور در ایجاد یکنواختی توزیع آب موید این مطلب است که تغییر نگرش در مورد مکانیسم کار گسیلنده‌ها و توسعه گسیلنده‌های جدید با مکانیسم کارآمد می تواند کارآیی سیستم های آبیاری میکرو را ارتقاء دهد. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12163_c35aa2aec027c04cb20214d7e51d4148.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 Optimal Operation of Single Reservoir System Using Improved Artificial Bee Colony Algorithm (Case study: Dez Reservoir in Khozestan) بهره‌برداری بهینه از سامانه سد تک‌مخزنه با الگوریتم اصلاحی کلونی زنبورعسل مصنوعی: (مطالعه موردی: سد دز در استان خوزستان) 109 121 12164 FA رامتین معینی هیات علمی/دانشگاه اصفهان فرناز سقراطی دانشجو/ دانشگاه اصفهان Journal Article 2016 11 06 In this research, artificial honey bee colony algorithm, is used to solve single reservoir operation optimization problem. For this purpose, improved artificial bee colony algorithm is proposed using some modification in the basic algorithm. The simple and hydropower operation problems of Dez reservoir over 5 and 20 year time periods are solved using the proposed algorithm and the outputs are compared with the other available research results. In order to solve these problems, two different formulations are proposed in which the water release and storage volumes are considered as decision variables in the first and second formulations, respectively. If the first formulation of the improved artificial bee colony algorithm is used to solve the simple reservoir operation over 5 and 20 years, the objective function values are improved %9.94 and %55.266 than basic artificial bee colony algorithm, respectively. If the second formulation is used to solve simple reservoir operation over 5 and 20 years, the objective function values are improved %14.63 and %7.18 than basic artificial bee colony algorithm, respectively. In addition, if the first formulation of improved artificial bee colony algorithm is used to solve hydropower reservoir operation over 5 and 20 years, the objective function values are improved %7.76 and %26.47 than basic artificial bee colony algorithm, respectively. If the second formulation is used to solve hydropower reservoir operation over 5 and 20 years, the objective function values are improved %3.79 and %25.49 than basic artificial bee colony algorithm, respectively. در این تحقیق، الگوریتم کلونی زنبور عسل مصنوعی، برای حل مساله بهینه‌سازی بهره‌برداری از سیستم تک مخزنه استفاده شده است. بدین منظور، با ایجاد اصلاحاتی در الگوریتم پایه کلونی زنبور عسل مصنوعی، الگوریتم اصلاحی کلونی زنبور عسل مصنوعی معرفی شد. مساله بهرهبرداری بهینه ساده و برقابی از سیستم سد تک مخزنه سد دز (در دو دوره زمانی 5 و 20 ساله) حل و نتایج آن با سایر یافته‌های دیگران مقایسه ‌شد. برای حل دو فرمولبندی ارائه شد که در فرمولبندی اول، مقدار آب خروجی از مخزن سد‌ و در فرمولبندی دوم حجم ذخیره مخزن سد به عنوان متغیر تصمیم در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد که در حل مساله بهره‌برداری ساده 5 و 20 ساله با استفاده از فرمولبندی اول، مقادیر تابع هدف الگوریتم اصلاحی کلونی زنبور عسل مصنوعی نسبت به الگوریتم پایه به ترتیب، %94/9 و %266/55 بهبود یافته و در حل مساله بهره‌برداری ساده 5 و 20 ساله با استفاده از فرمولبندی دوم، درصد بهبود مقادیر تابع هدف به ترتیب، برابر با %63/14 و %18/7 بود. علاوه بر این، در حل مساله بهره‌برداری برقابی 5 و 20 ساله با استفاده از فرمولبندی اول، مقادیر تابع هدف الگوریتم اصلاحی کلونی زنبور عسل مصنوعی نسبت به الگوریتم پایه به ترتیب %76/7 و %47/26 بهبود یافته و در حل مساله بهره‌برداری برقابی 5 و 20 ساله با استفاده از فرمولبندی دوم، درصد بهبود مقادیر تابع هدف به ترتیب، برابر با %79/3 و %49/25 بود. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12164_3be901869bc1d21bde42bae1ee34febe.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 Determination of Groundwater Potential Using WetSpa Hydrological Model, GIS and RS Techniques and Analytical Hierarchy Process (Case Study: Balukhluchay Watershed, Ardabil) پتانسیل یابی منابع آب زیرزمینی با استفاده از مدل هیدرولوژیکی WetSpa، تکنیک‌های GIS و RS و تحلیل سلسله مراتبی (مطالعه موردی: حوزه آبخیز بالخلوچای، اردبیل) 123 137 12165 FA رسول ایمانی دانشجوی دکتری آبخیزداری دانشگاه کاشان هدی قاسمیه عضو هیئت علمی دانشگاه کاشان Journal Article 2017 01 22 Due to the importance of groundwater potential maps in exploration, exploitation and management of groundwater resources, groundwater potential map of Balukhluchay watershed was prepared in this study. Therefore 12 sub-criteria from 6 criteria, which affecting infiltration and groundwater recharge, were used. Criteria and sub-criteria maps were prepared in raster format using existing base maps, WetSpa hydrological model and also RS and GIS techniques. Criteria and sub-criteria weights were determined using analytical hierarchy process and groundwater potential map was prepared by combination of criteria and sub-criteria maps baced on assigned weights. Results showed that 10.53 and 14.61 percent of the study area has high and good groundwater potential respectively which is located in eastern and south-western part of watershed and are in relation with permeable rocks and low slope. Also more than 50 percent of the area has low groundwater potential which is in relation with low-permeable rocks located in steep mountainous hills. با توجه به اهمیت نقشه های پتانسیل آب زیرزمینی در اکتشاف، بهره برداری و مدیریت منابع آب زیرزمینی، در این پژوهش نقشه پتانسیل آب زیرزمینی حوزه آبخیز بالخلوچای تهیه شد. بدین منظور از 6 معیار مشتمل بر 12 زیرمعیار مؤثر بر نفوذپذیری و تغذیه آب زیرزمینی استفاده گردید. نقشه معیارها و زیرمعیارها با استفاده از نقشه های پایه موجود، مدل هیدرولوژیکی WetSpa و تکنیک های RS و GIS در فرمت رستری تهیه شدند. وزن هر یک از معیارها و زیرمعیارها با استفاده از فرایند تحلیل سلسله مراتبی تعیین شد و نقشه پتانسیل آب زیرزمینی از تلفیق نقشه های معیار و زیرمعیار ها بر اساس وزن های اختصاص داده شده، تهیه شد. نتایج نشان داد که 53/10 و 61/14 درصد از مساحت منطقه مورد مطالعه به ترتیب دارای پتانسیل آب زیرزمینی بالا و خوب بوده که در بخش های شرقی و جنوب غربی حوزه آبخیز قرار گرفته و در ارتباط با سنگ های نفوذپذیر و شیب ملایم هستند. همچنین بیش از 50 درصد منطقه دارای پتانسیل آب زیرزمینی کم است که در ارتباط با سنگ های با نفوذپذیری کم در دامنه های پرشیب و کوهستانی است. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12165_6d39e9b57912f210f3225295b6c397b1.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 Scour Hole Geometry Surveying in Plunge-Pool Downstream of Siphon Spillway بررسی هندسه آبشستگی در حوضچه مستهلک کننده پایین‌دست سرریز سیفونی 139 152 12166 FA آرش خیرالهی دانشگاه آزاد اسلامی مهدی فولادی پناه دانشگاه آزاد اسلامی 0000-0001-5305-2718 Journal Article 2017 03 14 One of the economical energy dissipater structures applying in high spillways is flip-bucket which falling flow causes scouring in plunge-pool at downstream. In this research, the bed variation as a scour hole at the downstream of a siphon spillway has been investigated. Dimensions and position of the scour hole were analyzed both experimentally and theoretically. The experimental results showed that the maximum scour hole depth was a function of discharge rate and downstream tail water depth. Also, flip-bucket angle had the most significant effect on distances of upstream hill and scour hole bottom from the spillway. It was found that the scour hole length, distances of downstream hill end point and maximum scour from the spillway were affected by the hydraulic conditions but they were less effected by the flip bucket angle and bed particle size. Also, it was seen that the flip bucket angle had a significant effect on upstream hill height. The height of downstream hill height was a function of flow discharge and tail water. Applying Buckingham π-theory, three variable linear equations were extracted to predict the dimension and situation of the scour hole and hills. The comparison between the measured versus the predicted values showed a good agreement between them. از جمله سازه‌های اقتصادی مستهلک کننده انرژی جریان عبوری از روی سرریز‌های بلند، پرتابه‌های جامی هستند که جریان ریزشی باعث وقوع آبشستگی در حوضچه پایین‌دست آنها می‌شود. در این تحقیق تغییرات بستر حوضچه بصورت حفره آبشستگی در پایین‌دست سرریز سیفونی همراه با پرتابه مورد بررسی قرار گرفته است. ابعاد و موقعیت به صورت آزمایشگاهی و تئوریکی آنالیز شدند. نتایج آزمایشگاهی نشان داد بیشینه عمق آبشستگی تابعی از شدت جریان و عمق پایاب است. هم‌چنین زاویه پرتاب باکت روی فاصله‌های پشته بالادست و کف حفره از لبه سرریز بیشترین تاثیر را داشت. طول حفره، فاصله انتهای پشته پایین‌دست تا لبه سرریز و فاصله بیشینه عمق آبشستگی تا لبه سرریز تابعی از شرایط هیدرولیکی بودند و کمترین تاثیر را از زاویه پرتابه و اندازه ذرات رسوبی بستر داشتند. ارتفاع پشته بالادست ضریب همبستگی زیادی با زاویه پرتابه دارا بود. ارتفاع پشته پایین‌دست متاثر از دبی و عمق پایاب بود. بر مبنای تحلیل تئوریکی و با استفاده از تئوری پی باکینگهام معادلات خطی سه متغیره برای پیش‌بینی خصوصیات ابعاد و موقعیت حفره و پشته‌ها بدست آمد. مقایسه نتایج حاصل از مقادیر پیش‌بینی و اندازه‌گیری شده موید دقت مناسب معادلات استخراج شده بود. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12166_89c30604313f2ccbecf3d7a5f819104e.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 Investigating the Effects of Climate Change on Groundwater (Case Study: Sarab Plain) بررسی اثرات تغییر اقلیم بر منابع آب‌ زیرزمینی (مطالعه موردی: آبخوان دشت سراب) 153 166 12167 FA رقیه احمدی فر دانشجو مرتضی موسوی دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی مجید رحیم زادگان دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی Journal Article 2017 03 12 Climate change phenomenon has caused considerable changes in surface water and groundwater resources during the recent years. Groundwater is one of the important resources of the fresh water in every region and it is very important to investigate the effect of climate change on it. In this study, the effect of climate change on water table changes in Sarab plain aquifer in the future time period of 2021-2050 was investigated using Atmosphere-Ocean General Circulation Model (AOGCM). For this means, the climate change data resulted from 16 models of AOGCM-AR4 under the emission senarios of A2 and B1 during two time periods of 1986-2015 and 2021-2050 were weighted for the studied area. Based on the weights of the climatic models and the amounts forecasted data by them for the future time period, the variations of the precipitation and air temperature were calculated with the probabilities of 10, 50 and 90 percent. The statistical model of LARS-WG was used to downscale the amounts of precipitation and temperature for the future time period. Using the precipitation-runoff models of NARX and MODFLOW the daily magnitudes of the runoff and water table fluctuations were estimated too. According to the results, water table will be declined about 0.0 to 10 meters comparing to the year 2001 in most of the aquifer areas under both scenarios. This decreasing trend is more visible under the scenario B1 comparing to the scenario A2. در سال‌های اخیر پدیده تغییر اقلیم منجر به تغییرات قابل توجهی در منابع آب‌های سطحی و زیرزمینی شده است. با توجه به این‌که آب‌های زیرزمینی یکی از مهم‌ترین منابع آب شیرین در هر منطقه می‌باشد بررسی اثرات تغییر اقلیم در آب‌های زیرزمینی از اهمیت بالایی برخوردار است. در این مطالعه، اثر تغییر اقلیم بر نوسانات آبخوان دشت سراب در آینده (2050-2021 میلادی)، تحت تاثیر مدل‌های جفت شده جوی-اقیانوسی (AOGCM) بررسی شده است. بدین منظور، داده‌های تغییراقلیم حاصل از 16 مدل جفت شده جوی – اقیانوسی تحت سناریوهای انتشار A2 و B1 در دو دوره زمانی 2015-1986 و 2050-2021 برای منطقه مورد مطالعه وزن‌دهی شدند. سپس بر مبنای وزن مدل‌های اقلیمی و مقادیر پیش‌بینی شده توسط آن‌ها در دوره زمانی2050 -2021، تغییرات بارندگی و دما در سطوح احتمال مختلف 10، 50 و 90 درصد محاسبه گردید. برای ریزمقیاس‌نمایی مقادیر بارش و دما در دوره زمانی 2050-2021، از روش ریزمقیاس نمایی آماری مدل مولد آب و هوا (LARS-WG) استفاده شد. با استفاده از شبکه عصبی NARX و مدل MODFLOW مقادیر رواناب روزانه و نوسانات سطح ایستابی آبخوان نیز تخمین زده شد. نتایج نشان داد، در بیشتر نقاط آبخوان، تحت هر دو سناریو سطح ایستابی نسبت به سال مبنا (2001) از 0 تا 10 متر کاهش خواهد یافت که این روند کاهشی، تحت سناریوی B1 بیشتر از سناریوی A2 است. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12167_eee48f325576c1b78ea144c320b3c3d9.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 Effects of Irrigation Frequency on Seed Yield, Oil Content and Yield Components of Oilseed Rape (Brassica napus L.) تأثیر دور آبیاری بر عملکرد دانه، روغن و اجزای عملکرد کلزا (Brassica napus L.) 167 177 12168 FA ابوالفتح مرادی استادیار، بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران محمد رضا نیشابوری گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز Journal Article 2018 10 06 In order to determine the effects of irrigation frequency on grain yield, yield components, and seed oil content of oilseed rape (Brassic napus L.), a field experiment was conducted at agricultural research station of Haji Abad,Iran. Four irrigation frequency treatments including irrigating the crop after 50 (T1), 75 (T2), 100 (T3) and 125 (T4) mm cumulative evaporation from a class A evaporation pan, were arranged in a randomized complete block design (RCBD) with three replications. Results showed that among the studied parameters, grain yield and 1000-garin weight (p < 0.01), and number of pods per plant (p < 0.05) were significantly affected by irrigation frequency. However, the pod length, number of grain per pod, oil concentration in the grain, and crop height were not affectd significantly. The T1 and T2 treatments had significantly higher grain yield, 1000-garin weight and number of pods per plant than the T3 and T4 treatments.There was no significant difference between T1 and T2 treatments for all of the studied parameters. However, T2 resulted in higher WUE than T1. It appears that canola irrigation after 75 mm cumulative evaporation from calss A evaporation pan which is equivalent to the irrigation frequencies of 14, 20 and24 days in November, December and January respectively, 16-20 days in February to early April and 9 days in late April to early May, would be approperiate and may be recommended for Haji Abad region. به منظور بررسی تأثیر دور آبیاری بر عملکرد دانه، اجزای عملکرد و درصد روغن کلزا(Brassica napus L.) در منطقه حاجی آباد هرمزگان، آزمایشی در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با چهار تیمار دور آبیاری شامل آبیاری پس از 50 (T1) ، 75 (T2) ، 100 (T3) و 125 (T4) میلیمتر تبخیر از تشت تبخیر کلاس A در سه تکرار اجرا شد. نتایج نشان داد اثر دور آبیاری بر عملکرد دانه، وزن هزار دانه و تعداد خورجین در بوته معنی دار بود. تیمار دور آبیاری اثر معنی داری بر طول خورجین، تعداد دانه در خورجین، درصد روغن دانه و ارتفاع بوته نداشت. با کاهش دور آبیاری تا 75 میلیمتر تبخیر تجمعی از تشت (T2)، کاهش معنی داری در هیچیک از صفات اندازه گیری شده ایجاد نشد لیکن آبیاری با دور کمتر از مقدار یاد شده ( T3و T4) موجب کاهش معنی دار عملکرد دانه از طریق کاهش وزن هزار دانه و تعداد خورجین در بوته گردید. بیشترین عملکرد دانه (2563 کیلوگرم در هکتار) مربوط به تیمار T2 بود که اختلاف معنی داری با تیمار T1 نداشت ولی از کارایی مصرف آب بالاتری برخوردار بود. بنابر این، تیمار T2 (آبیاری پس از 75 میلی‌متر تبخیر از تشت تبخیر کلاسA ) که معادل دور 14، 20 و 24 روز در ما‌ه‌های آبان، آذر و دی، 16 تا 20 روز در بهمن و نیمه اول اسقند ماه، 14 روز در نیمه دوم اسفند و 9 روز در فروردین است به عنوان دور مناسب آبیاری کلزا در منطقه حاجی آباد قابل توصیه به نظر می‌رسد. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12168_ec947861c6d1c71c1dbff3c237091d52.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 The Effect of Converting Furrow Irrigation to Drip on Water Consumption, WUE and Growth Traits of Sultana Grapevine اثر تغییر آبیاری جویچه‌ای به قطره‌ای بر آب مصرفی، کارایی مصرف آب و برخی صفات رشدی بوته‌های انگور بیدانه سفید 179 192 12169 FA سجاد قاصدی یولقونلو به زراعی، پژوهشکده انگور، دانشگاه ملایر، ملایر، همدان، ایران حمید زارع ابیانه عضو هیأت علمی/ دانشگاه بوعلی سینا همدان محمد علی نجاتیان عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی قزوین روح اله کریمی استادیار علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ملایر معصومه ملکی استادیار زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه ملایر Journal Article 2017 06 19 In order to evaluate switching the furrow to drip irrigation methods on stem length, WUE and depth of root zone of Sultana grapevines, an experiment was conducted based on randomized complete block design with four replications in 2015-2016 growing season. Treatments of experiment were including furrow (I1), compound of drip and furrow irrigation (I2), bubbler irrigation (I3), drip irrigation 1 (I4), compound of surface and sub-surface drip irrigation (I5), drip irrigation 2 (I6) and drip irrigation 3 (I7). The results showed that the drip irrigation treatments cause decreasing the stem length, leaf area and water consumption compared to the furrow irrigation significantly; Thereby, the average of parameters which are including stem length, leaf area in a vine and irrigation volume are 133 cm, 11.1 m2/vine and 5337m3/ha, respectively, these mentioned parameters for drip irrigation systems are 121 cm, 6.5 m2/vine and 3625 m3/ha, individually. The results indicated that there was positive correlation (R2) between the mentioned parameters. The treatments of I6 and I7 had respectively 31 and 29 ton/ha yield and more than furrow irrigation with 24 ton/ha; However, the other drip irrigation treatments showed less yield than furrow irrigation. The maximum and minimum of water used efficiency (WUE) belonged to I6 treatment with 10.3 kg/m3 and the I1 with 4.9 kg/m3 respectively. . In the end of experiment, taken samples from the vine roots revealed drip irrigation systems caused to create shallow root. به‌منظور ارزیابی رشد طولی شاخه‌ها، کارایی مصرف آب و عمق توسعه ریشه، در اثر تغییر شیوه آبیاری جویچه‌ای به قطره‌ای، در تاک‌، آزمایشی در قالب بلوک‌های کامل تصادفی در چهار تکرار انجام شد. تیمارهای آبیاری شامل: آبیاری جویچه‌ای (I1)، آبیاری قطره‌ای و جویچه‌ای (I2)، بابلر (I3)، قطره‌ای 1 (I4)، ترکیب قطره‌ای سطحی و زیر سطحی (I5)، قطره‌ای 2 (I6) و قطره‌ای 3 (I7) بود. نتایج نشان داد تاک‌هایی که به‌صورت قطره‌ای آبیاری شده بودند از نظر طول شاخه، سطح برگ و مصرف آب کاهش معنی‌داری نسبت به آبیاری جویچه‌ای داشتند؛ به‌طوری که میانگین پارامترهای اشاره شده در طول دوره آزمایش برای آبیاری جویچه‌ای (I1) طول شاخه 133 سانتی‌متر، سطح برگ 1/11 متر مربع در تاک و حجم آب مصرفی 5375 متر مکعب در هکتار بوده و در تیمارهای قطره‌ای به‌ترتیب 121، 5/6 و 3625 بدست آمد، هم‌چنین بین پارامتر‌های اشاره شده همبستگی مثبت وجود داشت. نتایج نشان داد که تیمارهای I6 و I7 به‌ترتیب با 31 و 29 تن در هکتار نسبت به آبیاری جویچه‌ای با 24 تن در هکتار، عملکرد بیشتری را به خود اختصاص داده بودند، در حالی‌که سایر تیمارهای قطره‌ای عملکرد کمتری نسبت به تیمار جویچه‌ای داشتند. از نظر کارایی مصرف آب شیوه آبیاری I6 با 3/10 و آبیاری I1 با 9/4 کیلوگرم بر متر مکعب آب مصرفی، به‌ترتیب بیشترین و کمترین کارایی را در سال دوم داشتند. توصیه می‌شود که در تغییر شیوه آبیاری تاک‌های مسن از جویچه‌ای به قطره‌ای، برای استفاده بهینه از منابع آب، از شیوه آبیاریI6 استفاده شود. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12169_757bff8108ed83aecb9d020c1612b9ef.pdf

دانشگاه تبریز دانش آب و خاک 2008-5133 30 1 2020 03 20 The effects of flow division angle in rectangular channel branches بررسی عددی اثر زاویه آبگیری کانال؜های انشعابی مستطیلی بر روی میدان جریان 193 204 12170 FA مجید حیدری گروه مهندسی اب، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایرا سعید شعبانلو گروه مهندسی آب- دانشگاه آزاد واحد کرمانشاه Journal Article 2018 03 11 Generally, intakes are used for transferring and diverting the flow within main channels and rivers. In current study, flow field was simulated using FLOW-3D software. In addition, to model the flow free surface variations were predicted using the Volume of Fluid (VOF) scheme. The flow field turbulent was estimated by standard k-ε and RNG k-ε turbulence models. For instance, the MAE value for standard k-ε and RNG k-ε turbulence models were respectively computed 0.166 and 0.201. The modeling results showed that the numerical model simulated the flow field with acceptable accuracy. For example, the RMSE, MAE and R values for flow free surface simulation were calculated 0.164, 0.158 and 0.997, respectively. Then, the effects four flow division angles (30, 45, 75 and 90 degree) on flow field pattern were considered. As regarding the modeling results, the highest depth-averaged velocity for model 45 degree was obtained. Among models with division angle 30, 45 and 75 degree, maximum shear stress for model 45 degree was predicted. معمولا آبگیرهای جانبی برای انتقال و انحراف جریان از کانال‌های اصلی و رودخانه‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرند. در مطالعه حاضر، با استفاده از نرم افزار FLOW-3D میدان جریان شبیه‌سازی گردید. همچنین برای مدل‌سازی تغییرات سطح آزاد جریان از طرح جزء حجمی (VOF) استفاده گردید. آشفتگی میدان جریان نیز با استفاده از مدل‌های آشفتگی k-ε استاندارد و RNG k-ε تخمین زده شد. بر اساس نتایج مدل‌سازی، مدل آشفتگی k-ε استاندارد پارامترهای هیدرولیکی جریان را با دقت بیشتری تخمین زد. به عنوان مثال، مقدار MAE برای مدل‌های آشفتگی k-ε استاندارد و RNG k-ε به‌ترتیب مساوی 166/0 و 201/0 محاسبه گردید. نتایج مدل‌سازی نشان داد که مدل عددی میدان جریان را با دقت قابل قبولی شبیه‌سازی کرد. به عنوان مثال مقادیر RMSE، MAE و R برای شبیه سازی تغییرات سطح آزاد جریان داخل کانال فرعی به ترتیب مساوی 164/0، 158/0 و 997/0 می‌باشد. سپس اثرات چهار زاویه آبگیری مختلف برابر 30، 45، 75 و 90 درجه بر روی الگوی میدان جریان مورد بررسی قرار گرفت. بر اساس نتایج مدل‌سازی، بالاترین مقدار سرعت متوسط گیری شده برای مدل با زاویه آبگیری 45 درجه بدست آمد. در بین مدل‌های با زاویه آبگیری 30، 45 و 75 درجه، حداکثر مقدار تنش برشی برای مدل با زاویه آبگیری 45 درجه پیش‌بینی گردید. https://water-soil.tabrizu.ac.ir/article_12170_b5272dbc6478203688bca0387527effc.pdf